Friday, May 17, 2019

TRẢ LẠI LÝ LỊCH


Hoàng Ngọc Biên

Chân dung Hoàng Ngọc Biên.
Đỗ Trung Quân vẽ

Anh Hoàng Ngọc Biên ra đi sáng ngày 16 tháng 5 vừa qua. Nghe tin lòng chùng xuống. Mới ngày nào cùng với Đinh Cường gặp nhau ở San Jose cùng vui chuyện hội họa chuyện thơ rồi kéo nhau đi ăn đi uống. Nay Đinh Cường không còn nữa và anh cũng ra đi. Bầu trời Garland sao chợt vắng tiếng chim. Xin đăng lại bài thơ của anh Biên ở đây để tưởng nhớ anh.
NXT

như được bầu trời xanh mách bảo
một ngày đầu tháng chín ông b thức dậy
theo tiếng chim hót sau vườn
sắp xếp giấy tờ thu gom các thứ
để trả lại lý lịch

kỳ lạ thay
tôi có trong tay gần hết
– theo chỗ tôi biết
sẽ xuất trình đầy đủ
thẻ hoãn dịch
thẻ xe buýt tuyến saigon / chợ lớn / nancy
& một lố sự vụ lệnh chấm thi
giấy chứng thực lính ắc ê chín tuần
giáo chức biệt phái
luôn cả phiếu quân nhu trên chợ cá
góc trần quốc toản – nguyễn tri phương
sẽ trả lại luôn
tấm căn cước bọc nhựa làm hơn một năm trước
cô vợ phải lặn lội cả một ngày trời
đi lấy mãi tận quận châu thành tây ninh
để kịp giữa đêm
đi lãnh ông chồng bạt mạng từ nhà giam
quân vụ thị trấn

sẽ xuất trình
sẽ giao trả hết
trả đầy đủ
chiếc vé ố màu rạp hát bội bà tuần ngã giữa
bữa nào đi cũng có anh bạn học hoàng phủ
                đẩy sau lưng
ôi chiếc vé in thủ công cách nay mấy mươi năm
(tiết nhơn quí lạc mất chữ i ngắn chỗ xuống dòng)
cái già – cùng lắm cũng chỉ thua tôi vừa hơn mươi tuổi

sẽ xuất trình hết thôi
mấy cái thẻ sinh viên bốn góc nát bụi đời
lấp ló năm ba kiểu cổ áo blouson xứ lạnh
cái nhìn nào – tuyệt vọng hết chỗ nói –
cũng cố sao chép cho giống cái nhìn tha thiết
của james dean!

sẽ xuất trình
mấy tờ giấy xuất trại đủ màu
lóng lánh son
những dấu tròn đỏ thắm
ẩn hiện đủ năm dấu tay dầu mỡ
lem nhem những chữ ký
phèn đất thái mỹ dính đầy

sẽ giao trước tiên tờ giấy mỏng dính
khập khiễng so le
xếp làm tư:
ba tuần lễ mác lê made in china &
con đường văn nghệ hiện thực độc đạo
còn phảng phất mùi chao đậu hũ

sẽ giao luôn
lẫn trong mớ thời khắc biểu ghi chép nguệch ngoạc
mấy lớp tiếng tây tôi nổi hứng nhận dạy
ở phân khoa giáo dục / đại học bách khoa
một cái huân chương lòng thòng vừa vàng vừa đỏ
(một sáng nọ ông bạn hùng lân lên bộ
hân hoan tự ý vác về)

sẽ giao hết
mấy cuốn catalogue triển lãm tranh ở alliance française
la dolce vita / hôtel continental & hội họa sĩ trẻ
góc công lý – lê thánh tôn
giao ngay luôn
tấm thẻ ra vào cổng mcgraw-hill far eastern publishers
ở tân phố
(ôi những chuyến xe sáng chiều
chạy trên đại lộ xuyên đồi bukit-timah –
nhấp nhô trong sương
những mái ngói trường đại học
những chuyến xe khởi đi từ nhà bưu điện đèn vàng
gần như sáng nào cũng được nàng lisa xinh đẹp
giữ một chỗ bên cạnh để hỏi chuyện
chiến tranh vietnam)

sẽ trả hết
mảnh vải vuông mong manh ngả vàng
ghi dòng chữ khó hiểu “cần được giúp đỡ”
cô chị buộc tóc khi cùng tôi băng qua
một đồn tây trên quốc lộ buổi hoàng hôn
hai chị em theo chân những người lạ
vượt rừng lên thăm cha
mãi tận chiến khu
(công tác tuyên truyền thuế nông nghiệp
                                                      gần xong
sau bao đêm ngày đạp xe
xuyên núi rừng việt bắc
– có phải ông phán tòa sứ được phép thảnh thơi
năm ba bữa trên đất ba lòng?)
qua biết bao lần dông bão cuộc đời
nào trình diện nào học tập nào họp đêm
hết lao động tới thu hoạch
chen lấn mua gạo – đốt sách – đổi tiền…
cái kiểu bạ gì cũng cất giữ ấy
kỳ lạ thay
mẹ bảo tôi lấy từ ông nội
không phải từ cha

gom giữ hết
để rồi vui vẻ thu xếp trả lại hết
không giữ gì cho mình
chuyến đi dài vô tận
vác nặng trên vai
còn lại chăng
sẽ là năm ba cuốn tự điển
thấm mồ hôi tay
nát nhàu

HOÀNG NGỌC BIÊN
San Jose, tháng 9/2012
(Trước ngày vào Stanford thay gan)

Thursday, May 16, 2019

EM MÃI LÀ HAI MƯƠI TUỔI.


Thơ Quang Dũng
Nhạc Khúc Dương

Camille Huyền và chồng

Ben Xuan Garden House Theater

Bài thơ có tựa là Không Đề của Quang Dũng. Khúc Dương phổ nhạc rất tuyệt. Mình được nghe Camille Huyền hát trong một video lâu rồi. Huyền tôn nữ đẹp, hát rất truyền cảm trong khung cảnh Huế thơ. Đỗ Hồng Ngọc cho biết: Camille Huyền và chồng có một cái biệt trang rất đẹp ở đâu bên sông Hương tên là Bến Xuân. Mình nghe và mê quá đỗi. Sau đây là bài thơ.

Em mãi là hai mươi tuổi
Ta mãi là mùa xanh xưa
Những cây ổi thơm ngày ấy
Và vầng hoa ngâu mưa thu
Tóc anh đã thành mây trắng
Mắt em dáng thời gian qua

Ngày nay ngày nay
Chuyện đẹp qua đi
Thời gian gấp ruổi
Còn lại chúng ta

Em mãi là hai mươi tuổi
Ta mãi là mùa xanh xưa
Giữ trọn tình người cho đẹp

Ơi! Con đường xưa
Những mùa trút lá
Cành bàng mồ côi
Cổng cũ rêu phong
Ý đợi người

Ơi! Con đường xưa
Men vườn ổi thơm
Em tuổi hai mươi
Yêu anh hào hiệp

Bỏ em anh đi
Đường hai mươi năm
Dài bao chia ly
Có những vợ chồng
Không là trăm năm
Mà tình thương yêu …

Sông ơi! Dài sao
Rộng ơi! Biển cả
Thôi em nước mắt
Đừng rơi lã chã

Em mãi là hai mươi tuổi
Ta mãi là mùa xanh xưa
Giữ trọn tình người cho đẹp
QD

Trong thư, Đỗ Hồng Ngọc viết:

Thử nghe Em mãi là hai mươi tuổi trên blog của Phạm Cao Hoàng nhé.


Hy vọng một ngày nào đó, đưa NXT về Huế, thăm “vương phủ” của anh và về Bến Xuân gặp Camille Huyền để nghe nàng hát nhé.
ĐHN

THẤT THANH ĐÀ NẴNG. THÁNG BA, BẢY LĂM


Trần Yên Hòa



Tháng ba khô quánh vành môi nóng
Môi khốc trơ như khí đất trời
Đà Nẵng rang hầm đêm cạn kiệt
Trông vời Thường Đức đồi ma trơi

Lính chết quanh đồn chưa rõ mặt
Những khuôn mặt trẻ quá ngây thơ
Viên đạn trúng thân làm co giật
Tuổi xuân đành xa lánh cuộc chơi

Thường Đức máy bay sà xuống thấp
Tản thương dân lính khỏi nơi này
Khói bụi mù trời sương mịt đất
Đạn rền cùng tiếng hú quanh đây

Tháng ba Đà Nẵng thất thanh gọi
Tam kỳ, Tiên Phước rút quân nhanh
Lính cùng dân tả tơi hoa lá
Đường ngang bít lối, mù quân hành

Bỏ lại đàng sau những hỗn loạn
Lính bắn dân...trời đất khốn cùng
Dân - con cá đang nằm trên thớt
Kiếp người trôi nỗi thật lao lung

Tháng ba thoi thóp hơi thở gấp
Đà Nẵng ngùi trông ở cuối đường
Ta chợt thấy mình mau gấp gáp
Xa rời Đà Nẵng tránh tai ương

Tháng ba Đà Nẵng co giò chạy
Chen chúc nhau theo sóng xuống thuyền
Lặn hụp cực cùng bên nổi chết
Ơi đêm Đã Nẵng có buồn không?

Đà Nẵng phố phường đang ụp xuống
Một trời lửa rực đằng sau lưng
Một trời quê bỗng dưng tàn lụi
Bên bến sông Hàn khóc tang thương

Tháng ba năm ấy còn ai nhớ
Ngó lại đàng sau những mịt mùng
Hồn đâu trong tháng ba, ngày đó?
Chiến tranh hề! nước mắt riêng, chung!

(cuối tháng ba cali, nhớ xưa đà nẵng)


Bước chân máu chảy.
này mẹ, này em

Chẳng nhớ ngày nào. tháng nào
Đi qua vùng đất máu chảy
Máu từ  bàn chân mẹ. bàn chân em
Những vết máu từ ngày tháng năm. đó

Mẹ chạy bộ từ quán rường. chiên đàn. tam kỳ. đà nẵng
Chạy theo đứa con phiêu lạc nơi đâu mẹ nào biết
Có thể nó ở trên núi cao. trong rừng rậm
Cũng có thể. nó theo tàu xuôi nam rồi há

Mẹ chỉ có đôi tạy gầy gò ôm lấy mái đầu trần
Mái tóc mẹ khốc khô vàng khè xơ xác
Mẹ chạy dưới trời đạn bom nổ trên đầu chớp giựt
Bom đạn bắn ra từ trực thăng. từ phản lực. từ bà già
Chúng nó quần qua quần lại trên đầu đám người lóc ngóc chạy phía dưới rồi tuôn xuống hàng tràn liên thanh xối xả
Mẹ. và dân. và địch. trộn lẫn nhau
ai biết ai đâu. mô nà

Cũng có thể đạn trên núi bắn xuống
Pháo một trăm ba mươi ly dội từ suối đá. quế sơn. việt an. thường đức
Hay những khẩu thượng liên núp trong các tàng cây rậm bên lề đường
Xả vào đám lính đang chạy táo tác phía dưới
Lính. và dân. đâu có phân biệt mô nà

Mẹ chẳng quản. chẳng sợ. chẳng run chân
Cứ hướng đằng trước mà chạy
Chân mẹ rách toang. máu chảy đầm đìa
Mẹ nhìn ra đà nẵng. nơi (có thể). có đứa con mình đang là lính
Mẹ phải tìm ra nó ở đâu
Để mẹ dang đôi cánh tay ra
Che chở

Mẹ chân trần. chạy qua hà lam. hương an. bà rén
Mẹ chân trần khô nẽ chạy qua cầu đỏ. cẩm lệ. ngã ba cai lan
Mẹ nhìn một đà nẵng hỗn loạn bổ nháo nhào tan hoang giập dẫy
Con mẹ ở đâu. con mẹ ở đâu.

Mẹ nhào ra ngoài biển
Nơi mẹ biết có những đoàn tàu ra khơi
Phải tìm đến nơi có đứa con của mẹ

Mẹ bu lên giây thừng
Lửng lơ giữa trời giữa nước
May mà mẹ bám được thành tàu
Rồi mẹ trôi theo đoàn người
Di tản
Đi như là trôi

Mẹ áo rách
Chưn cũng rách tươm
Máu chảy đỏ ngầu
Mẹ lang thang giữa sài gòn
Con mẹ ở đâu. ở đâu.

*

Này em
Em chạy đi tìm chồng trong ngày tao loạn đó
Em chạy qua an hải
Cũng đu bám lên tàu
Cũng bị té sấp nháo nhào xuống nước
Dưới chân em ba đứa con lau chau lách chách
O oe khóc đòi ăn đòi bú
Con khát sữa đã mấy ngày nay
Vú em khô rang cạn kiệt

Em đi tìm chồng
Con đi tìm cha
Băng qua vùng lửa đạn
Băng qua những tên lính rằn ri
Cầm súng liên thanh
Nhắm bắn bất cứ ai
Đạn đã lên nòng. sẳn sàng nổ sảng

Rồi em
Lê lết nơi bến tàu phan thiết
Lếch thếch dẫn ba con đi bộ dặm trường
Nhắm mắt. nhắm mũi. đi trong ngày khô hạn
Trong đêm tối mịt mùng
Trong cơn hốt hoảng
Chân em tưa máu đỏ
Vết cắt đá cuội trên đường bén ngót
Em nhìn về phương nam
Anh ơi. anh ơi.


Này mẹ. này em.
Cùng bàn chân tưa máu đỏ hằn sâu
Vết cắt xé da xé thịt
Mưng mủ bốn mươi bốn năm qua
Bây giờ mới vỡ ra  
Trong tâm thức anh hiện hữu

Mẹ bây giờ đã mất
Em thì xa như chiêm bao
Chỉ còn trong giấc mơ ngày xưa cũ
Của bốn mươi bốn năm qua.
Trong ký ức anh hồi sinh

*

Này mẹ. này em.
Có nói cũng không cùng
Phải không?
Yêu dấu!

TRN YÊN HÒA
(Anaheim. tháng 4.19. cho k.y)