ĐÊM ĐÔNG. THƠ BORIS PASTERNAK

Bản dịch của NGUYỄN THANH CHÂU

 

Candle. By Sheena Kohlmeyer

 

Thổi qua, thổi tràn qua mặt đất,

Ngọn gió tuyết quay cuồng,

Một cây nến trên bàn chiếu sáng,

Một cây nến, cháy.

 

Như đám phù du lao mình vào lửa

Trong thời tiết mùa hè,

Những bông tuyết từng chùm bay phấp phới

Bám vào khung cửa kính.

 

Tuyết vụn vãi thành mũi tên, vòng nhẫn và những vì sao

Trang điểm khung cửa kính.

Một cây nến trên bàn toả rực,

Một cây nến, cháy.

 

Những chiếc bóng giao nhau trải rộng

Trên trần nhà lung linh,

Những cánh tay, những đôi chân quyện chặt vào nhau,

Và số phận, rồi niềm cảm nhận.

 

Những tiếng động vang trên thềm nhà

Tiếng đôi giày trượt ngã,

Và những giọt sáp nến chảy xuống

Như lệ vết lăn trầm.

 

Rồi tất cả chìm lẫn trong đêm tuyết,

Vùng hư ảnh mờ xám.

Một cây nến trên bàn đứng sững,

Một cây nến, cháy.

 

Bỗng ngọn lửa rung nhòa trang bản thảo;

Đầu óc đầy cám dỗ,

Nâng lên cao đôi cánh chéo vào nhau

Như bóng dáng thiên thần.

 

Cả tháng hai thổi mù cơn bão tuyết.

Từng lúc càng quay cuồng

Một cây nến trên bàn nhỏ máu,

Một cây nến, cháy.

NTC

 

Bản tiếng Anh của LYDIA PASTERNAK SLATER

 

WINTER NIGHT

 

It swept, it swept on all the earth,

At every turning,

A candle on the table flared,

A candle, burning.

 

Like swarms of midges to a flame

In summer weather,

Snowflakes flew up towards the pane

In flocks together.

 

Snows molded arrows, rings and stars

The pane adorning.

A candle on the table shone

A candle, burning.

 

Entangled shadows spread across

The flickering ceiling,

Entangled arms, entangled legs,

And doom, and feeling.

 

And with a thud against the floor

Two shoes came falling,

And drops of molten candle wax

Like tears were rolling.

 

And all was lost in snowy mist,

Gray-white and blurring.

A candle on the table stood,

A candle, burning.

 

The flame was trembling in the draft;

Heat of temptation,

It lifted up two crossing wings

As of an angel.

 

All February the snow-storm swept.

Each time returning

A candle on the table wept,

A candle, burning.

LPS

 

*Nguồn: Damau.org

THANH CHƯƠNG

Hoàng Xuân Sơn

 

Tranh Saatchi Art

 

Cái gối cái gối bao la

Trên giấc muộn ngủ

dưới tà tà mây

Tôi bay lượn

chữ

hao gầy

Con sông dẫn thủy

trùng vây bến nào

Lên bờ

bợt một ánh nâu

Cánh buồm

mụn vá

mày chau tuổi vàng

Bóng chiều lạ chỗ lang thang

Chỉ riêng điều biết

Hạnh

Tràn

Phúc âm

Đời cho ta nâng thụ cầm

Búng đi một nốt muộn thầm chương xanh.

4.dec.2022

HXS

 

 

ĐỔI GIỐNG.

Tố Nghi

 

Tranh siêu thực. Nguồn: Internet

 

Thinh không chuyện đổi giống bỗng thành đề tài sốt dẻo trong gia đình.

Số là... có tên đực rựa kia, vợ con đàng hoàng, tới tuổi 65 (tức đất gần hơn trời rồi) bỗng quyết định biến thành mệnh phụ - phu nhơn thì tới nay báo chí chưa đá động gì tới - Tướng công phàn nàn: Sáng nào vào nét check email cũng thấy nó đứng ngồi chình ình trong trỏng !

Tui cũng vào nét chớ sao, nhưng cứ hụt hoài, mải cho tới tuần trước mới "chụp" được nó trên TV, đang thao thao ngôn ngữ với đám cử toạ đông đảo bên dưới. Chời hỡi chời... Tóc dài buông thả bờ lưng, mặt mũi phấn son coi cũng được. Vòng 1 vòng 2 vòng 3 dợn sóng gồ ghề.;. Đại khái nó là đờn bà thứ thiệt. Nhưng... chừng há miệng thỏ thẻ thì ồm ồm tiếng ễnh ương. Nản quá xá nản!

 

Ngó nó một hồi tui sanh lòng thắc mắc : Để có được núi đồi và thung lũng thiên nhiên ngần ấy, hẳn nó phải được cung cấp đủ hormones. Và khi đủ hormones thì giọng nớ phải oanh vàng líu lo mới phải. Vậy là sao ? Tướng công nói "trăng sao gì nữa, đồng bằng thành gồ ghề khúc khuỷu là do đắp đất đá nhơn tạo. Hormones tẩm vào người chưa đủ lâu đủ dài để hai dây thanh quản căng ra chớ chi. Người thông minh coi vậy chớ thỉnh thoảng vẫn... ngu đột xuất".

Đực rựa trở thành thị mẹt nọ đừng trước đám đông (và truyền thanh truyền hình báo chí) tâm sự vắn dài, rằng hồi đó giờ nó vẫn nghĩ mình là đờn bà bị nhốt trong cơ thể đờn ông, nên ao ước ngày xổ lồng thoát cũi. Và ngày ấy đã đến sau khi kỷ niệm sinh nhựt 65 xong - nghĩa là nó đã khắc khoải chờ mong trong thơi gian tối thiểu cũng cỡ 23,725 bữa -

 

Chuyện đổi giống của nó đã thành đề tái nóng hổi trong những show TV thuộc loại xe cán chó, chó sống nhăn còn xe chết máy. Và nó đã xông thẳng vào nhà tui gọn lẹ tới độ hổng kịp rung chuông cửa. Trước tiên, tướng công tủm tỉm cười: Để dành tiền cho má nó... trọn một giấc mơ. Kế đó đám anh em bên chồng cũng tủm tỉm y chang và nhao nhao hỏi tới: Chừng mô bà chị nhớ báo trước, cho tụi em chuẩn bị làm shower đánh dấu ngày trọng đại. Khổ cái... chuyện của tui, tui nói xong quên, hổng dè đám thính giả nghe rồi download chớ hổng delete. Thế là nhắng lên!

 

*

Nghe nói tui sanh vào giờ thứ 26, lúc má yên trí mình đã "sạch sẽ", nào ngờ vẫn "bẩn thỉu" y chang, cái bụng cứ bự từ từ.  Té ra một bông hoa đang đâm chồi nảy lộc trong trỏng. Rồi má sanh lòng ái ngại, cấm cung miết trong nhà hổng ra đường nữa. 

Hồi đang ốm nghén rề rề, thinh không có người quen của tía tới chơi nhà, ông bấm tay gieo quẻ mần màn huề vốn: đứa nhỏ này là con trai thì rất tốt, còn bằng như con gái thì cũng hổng tới nỗi… lắm ! Dĩ nhiên song thân hổng tin ba chuyện vớ vẩn của đám thày bà. Tía nói: Nhà có 2 trai 2 gái rồi, chừ đứa này ra con gì cũng tốt, nó sanh sau đẻ muộn phải thương gấp đôi (hallelu...ui-ya).

Má khai hoa một chặp thì nở nhụy ra con thị mẹt, và đương nhiên nó là qúi nữ trong gia đình. Quí nữ ở đây hổng phải gái quí mà út gái, là cái phản nghĩa của trưởng nữ, tính theo thứ tự - còn bằng như tính tùm lum nữa thì nó ở vị thế đối nghịch của trưởng nam !

 

Trong gia đình tui là đứa lạc lõng, bị vì các anh chị đều lớn hơn tui nhiều chút. Kỷ niệm với chị ba, anh tư, chị năm nay lờ mờ hết còn rõ nét, nhưng với anh hai thì đậm sâu. Tía má, nhứt là má, hổng được đi học nhiều. Chuyện học hành của con mỏ nhọn, tía phó thác hết cho anh. Anh hai quyền huynh thế phụ, thành khẩn dạy dỗ con mỏ nhọn cho nó nên người.

Học chữ con nọ có hơi chậm, nhưng học chơi thì lẹ dzô cùng. Thông minh quá khổ trong chuyện học chơi, chẳng mấy chốc mỏ nhọn dẫn đầu đám lâu la lối xóm sàn sàn tuổi - đám lâu la nọ chỉ toàn đực rựa, bị đám thị mẹt kia đang mắc chơi chuyền, rải ô, ẳm bồng búp bế và đụng chút là tức tưởi khóc, đứng trong hàng ngũ với chúng thiệt là bận tâm - 

Mỏ nhọn dzậy nên thị mẹt chăm chỉ ríu rít tiếng oanh, từ hừng sáng lúc mới mở được một mắt chưa kịp mở con thứ hai, tới chiều tối lúc má cầm roi mây bắt nín nói đặng còn đi ngủ - nói nhiều quá làm phiền lối xóm chung quanh - thì nó buộc phải chịu phép... ngậm mỏ. Nó có tiếp tục nói trong mơ hay không tui quên hỏi, chừ muốn hỏi cũng hết có... giả nhời !

 

Qúi nữ như gió trời, được cho tự do suốt tuổi thơ. Tưởng là hên chớ xui thấy bà.

Đám anh em họ quanh nó hầu như tuyền đực rựa - thì cũng lác đác vài đứa con gái chớ sao không, nhưng bọn nọ rất điệu đàng và mít ướt đúng truyền thống, nên khoảng cách thành diệu vợi ngàn trùng. Thoảng hoặc chúng cần thị nữ quân hầu mới chịu khó nhớ ra con mỏ nhọn, còn thì lờ tít. Chưa kể... vừa ngó thấy MN bên này đường, chúng lẳng lặng băng qua đường bên kia ngay tấp lự!

Chơi với con trai thôi cũng chưa tới nỗi, tui còn được má cho bận đồ khín của chúng luôn, bị bao nhiêu đồ con gái dến vào người, chỉ thoắt cái là tiêu dên, lớp rách, lớp bị chính tui cắt xé ra đậng... cử động cho dễ !

Chơi với con trai cũng tỉ như mang trứng chọi đá, nên rồi qúi nữ được anh tư truyền cho ngón "cẩu chưởng" thuần thục. Má nói: Thằng tư mày chỉ em cắn người ta, trước sau chi cũng có ngày bị chúng dzả rụng răng ! Tía phì cười dạy thêm chiêu "ăn vạ". Địch thủ bị cắn chưa kịp cắn trả lễ thì con nọ đã hét tướng lên mần màn la lối thị uy thảm thiết. Lối xóm thất kinh hồn vía, nhảy dzô binh vực con nữ tặc thế cô ! Hai chiêu cẩu chưởng và ăn vạ được MN xử dụng thường xuyên tới nhuyễn nhừ.

 

Rồi đang thong dong vậy thì một bữa, thinh không tía má ra lịnh giới nghiêm, truyền rằng con gái lớn rồi, từ nay phải vào khuôn vào phép.

Cái khuôn phép của con gái vốn ngặt nghèo hơn con trai gấp bội. Tự do chớ, nhưng là tự do trong... khuôn khổ. Và cái khuôn khổ nớ chật hẹp quá độ, cũng tỉ như nhốt gió trời vào bao... hộp quẹt. Cuộc sống đang vui tươi thinh không xuống sắc thảm sầu. Thế là đầu tui từ từ manh nha giấc mộng con :  "biến thành đực rựa".

Cha nội kia thấy mình là đờn bà bị giam hãm trong cơ thể đờn ông, rồi mần màn thoát cũi sổ lồng ở 65 tuổi. Tui thì trái lợi, chưa bao giờ nghĩ mình là đờn ông trong thân thể đờn bà, thành hổng cũi hổng lồng chi dzáo. Nhưng có giấc mộng con to dần thành cục hột xoàn sáng rỡ : Ngủ một đêm dậy, dzô toa-lét đứng hùng dũng.

Tướng công biểu: Muốn thì cứ đứng cho biết, ai cấm cản chi đâu nà! Dỡn hoài! Hồi nhỏ, thỉnh thoảng tui cũng có đứng thử chớ sao không, hổng một mà đã rất nhiều bận, nhưng hổng bận nào thành công ráo nạo. Đứng kiểu này là đứng có điều kiện, mà điều kiện nọ tui sẽ không có bao giờ.

Trời sanh sao, phải chịu vậy thôi! Cũng bởi được tiá má thả lỏng quen dzồi, chừng tới tuổi giới nghiêm mới sanh màn đau khổ! Thời ni có lẽ bớt rồi – ít ra là ở bên này, tui thấy vậy và tin vậy - chớ thời trước bị kìm kẹp ngộp thở luôn.

 

Làm con gái lỗ lã thấy bà. Chị ba tui hổng được phép có bồ. Chị phải ngồi đó chờ thời, có ai ưng cau trầu tới hỏi rồi gật hay lắc - sau khi tía má đã rà radar coi có hạp sóng không - Giả như chị hổng lọt mắt xanh một người bạn học của anh hai thì dám cũng ế. Cho dù con gái ế thời nớ coi như trọng tội, nhưng để nó ra ngoài la cà tự kiếm chồng thì hổng được, làm vậy còn chi thể thống gia tộc, ảnh hưởng tới anh em. Vậy là sao?

Còn nết ăn nết ở, lời ăn tiếng nói nữa cà. Phải nghiêm trang thùy mị hòa nhã dịu dàng, phải đạo hạnh đoan chính khéo léo hiền thục, rạng rỡ vui tươi …. Chời hỡi chời, cái list đức tánh con gái cần phải có bỗng dài dằng dặc.

 

Sau cùng thì... cho dù cái list nọ được khoanh gần hết, nhưng sự thực vẫn là, và bao giờ cũng là… phải có tiền, càng nhiều càng tốt, để vực cái checklist nọ đứng lên cho vững. Con gái nhà giàu bao giờ cũng đẹp hơn - người đẹp vì lụa, nhà nghèo hổng có tiền mua lụa phải bận đỡ vải thô, cùng lắm là… popeline, đẹp sao đặng - và do đó đã đắt chồng hơn.

Cũng bởi đám đực rựa vốn chất phác thiệt thà, chúng tin tưởng một lòng câu “sang vì vợ”. Giữa hèn và sang thì chọn sang cho khoẻ, bị vì sang luôn luôn song đôi với đẹp, mà đẹp thì chưa chắc đã sang -ai cắt nghĩa được chuyện sang và đẹp lên tiếng dùm cái tui mang ơn –

 

*

Tía má đi đâu cũng dẫn qúi nữ theo, bị bỏ lợi nhà hổng ai trông chừng, lớp sợ tui lêu lỏng rồi hoang đàng chi địa, lớp sợ tui bị trẻ lớn hiếp đáp (hai chiêu “cẩu chưởng” và “ăn vạ” được dạy phòng thân là lúc này heng).

Đi theo tiá má lắm khi con tim rất sầu não, vì rằng… cứ phải ngồi một chỗ nghe người lớn bàn đề những chuyện đẩu đâu - và thong thả đớp kẹo bánh cho bớt buồn cái miệng - Những chuyện người lớn nọ, ở đám đờn ông luôn luôn là chánh trị xã hội hay ăn nhậu đớp hít. Còn ở đờn bà luôn luôn là nhà cửa chồng con và… ghen tương (bao gồm bắt ghen và úynh ghen).

 

Cái đầu non nớt của tui từ từ tỉnh thức: Làm đờn bà khổ hơn làm đờn ông gấp bội!

Hồi lớn dọng dọng, nhơn có đám nói trong gia đình, giữa thanh thiên bạch nhựt, tui tỉnh bơ tuyên bố một câu xanh dờn: Nữa lớn ưng ai con sẽ đi hỏi nó chớ hổng chờ nó hỏi. Tại sao lại cứ phải chờ! Thím tư cười ngất: Lỡ nó lắc thì sao. Tui nói đâu có sao, rồi con lại đi tìm đứa khác hỏi nữa. Nguyên nhà rần rần còn hơn cái chợ. Má ngao ngán thở dài, lo cho tương lai hậu vận con quí nữ. Má nói nó như con trai, trước sau chi sẽ hổng ai dám rớ tới ! Còn chuyện ghen và uýnh ghen thì khỏi, tui loại liền ra khỏi danh sách cần học tập phát huy - vụ ni chừng rảnh báo cáo tiếp, bà con thong thả chờ đó -

 

Như tui vầy gọi là garcon manqué, tức tomboy (keyboard của tui thiếu dấu sê-đil) Garcon hay boy hàm nghĩa thiếu niên. Chữ tây coi vậy tượng ảnh tượng hình hết biết, garcon manqué nôm na là “trai thiếu”, thiếu chút nẹo nên chưa đầy đủ lắm để có thể gọi là con trai. Hình ảnh trái ngược của “trai thiếu” hẳn phải là “gái thừa”. Thì gái chớ, nhưng có chỗ dư ra cũng chút nẹo. Chỉ vì cái chút nẹo đó thôi mà sanh bão tố!

Sau này trong sờ làm, một tên đực rựa đã gọi lén sau lưng một nữ đồng nghiệp của nó là... “đờn ông có vú”, cũng vì mệ ni thiếu nữ tánh do đã hổng xính xái mà reglo với nó quá khổ - hổng phải tui đâu nha, đừng vội tưởng lầm – Giấc mơ đứng của tui nó là như vậy chớ hổng rắc rối tốn kém chi.

 

Chừ thì tui đã quá tuổi để mơ mộng rồi, đành chịu phép phải ngồi. Đứng được lên nó lộn xộn lắm mà chưa chắc đã sướng, vì rằng thời nay đã khác rồi, nhứt là ở quốc ngoại. Ngó bộ ngồi rồi chỉ tay năm ngón vậy mà khoẻ hơn.

Nhưng khổ cái... thính giả của tui tình hình hổng thèm update! Hồi đám con cô ba (đứa nào cũng già đầu hơn tui ráo nạo) lần đầu gặp tướng công, chúng ồn ào: Hỏi gần hỏi xa chẳng qua hỏi thiệt, vậy chớ có phải chị sáu đi hỏi anh sáu không? Tướng công nói: ừa, tui bị bả đi hỏi mà hổng dám lắc, sợ bả uýnh lọi giò!

Chấm hết.

TN

 

  

Ở CUỐI ĐỜI.

Vương Ngọc Minh

 

Tranh Duy Thanh

 

một dúm tóc trắng như sương
dứt ra ném phát cuối đường biệt tăm
em sửa soạn dọn chỗ nằm
tôi bước qua- thoắt trăm năm cũ càng
 
tưởng khuya còn chuyến đò ngang
ra đứng bên này ngó sang mé bờ
thấy độc rễ má dây mơ
quấn con trăng vàng khiến mờ mịt mơ
 
ràng rịt một đầu mối thơ
bưng đặt lên mặt bệ thờ cốt sao
ở đêm với giấc chiêm bao
điệu đàn vọng cổ dạt dào nước mây
 
chờ buổi bình minh làm đầy
kí ức/ vói lên đọt cây cả cười
kể sao cho hết tiếng người
trọn vẹn buổi lễ hội tươi rói tình
 
xuân xanh trổ mã dáng/ hình
cầm tay em theo con kinh đáo về
thôi ngùi ngậm những thốt thề
hết tháng chờ năm (đợi!)kê chỗ nằm
 
niềm sầu khổ giờ xa xăm
quá vãng hóa âm vọng nhằm dỗ cơn
chân chữ "cố hương" đã nhờn
quái quỉ- tôi đứng cứ trơn (tuột!) hoài..
..
VƯƠNG NGỌC MINH. 

THƠ XƯA. BẠN CŨ. QUÊ NHÀ

Nguyễn Thị Khánh Minh

 

Cố hương. Cây bàng cổng cũ

 

Một chút gì gợn lên nơi mùi cà phê sáng, nơi tách trà nhâm nhi buổi xế chiều, nơi ly vang đỏ nồng đêm tối, làm cồn cào nhớ đến câu thơ đã đọc từ lâu lắm, thơ xưa chăng, nhưng sao cái rung động hôm nay về nó vẫn làm ta xao xuyến đến vậy.

 

Thơ cũ như là áo xưa. Chút hương theo gió chút mùa gửi trăng. Chút phân vân duột tơ tằm. Chút mình lẫn chút trăm năm bùi ngùi. Chút thân. da thịt sần sùi. Chút tà dương vợi săm soi tuổi đời. (Hoàng Xuân Sơn).

 

Và phải chi những lúc như thế, được ngồi cạnh người bạn đã một thời cùng nhau chia sẻ, giờ đã phương trời cách biệt… Nhớ về nhau mới thấy rằng bạn được xem là cố cựu không phải ngày một ngày hai mà nên.

 

Và nơi xa xăm kia, là quê nhà, là trời đất cũ, là căn nhà ấu thơ, cảm hoài nhớ về, muốn thì thầm cùng người, dưới tàn mây trắng kia là nhà ta…

 

Thơ xưa. Bạn cũ. Cố hương. Ký ức của máu thịt. Luôn được bảo vệ bằng Nhớ. Nhớ, có phải cho ta được dừng lại để sống chậm đi một chút hưởng thụ thấm thía hơn, cái đằm thắm chín muồi của cảm xúc, của xa vắng thời gian? Biên giới giữa xa xưa và hôm nay chỉ một vách sương, bạn và ta như chưa hề chia biệt. Thốt nhiên trong đêm viễn xứ, hoàng lan ngoài vườn khuya ngát hương quê nhà…

 

*

 

VÕ CHÂN CỬU (1952-2020)

 

ĐƯỜNG VÔ NÚI

 

Theo mây đi một buổi

Trời đất nhẹ phiêu phiêu

Va đầu tưởng đụng núi

Chỉ đụng bóng sương chiều

Một mặt trời lầm lũi

Trên trần gian tiêu điều.

 

 

ÁNH NGỌC NÚI CAO

(Trích đoạn)

 

Mơ màng như một giấc chiêm bao

Người lại hồi sinh từ bao kiếp

Hơi truyền sóng gió lướt qua mau

Hơi truyền trong gió theo cát bụi

Cát bụi thì mờ vạn vạn năm

Cát bụi báo tin ta trở lại

Từ tro tàn của buổi xa xăm

…

Ta bay ngất ngưởng trong đại mộng

Nào mênh mông mấy nẻo quê nhà

Đợt sóng thiên thu hoài vang vọng

Trong lòng sao vẫn tưởng như xa

Đêm đêm dòm mãi trời cao ngóng

Không một vì sao buổi trăng tà

Âm âm tiếng núi trong sương đọng

Mười năm mà vẫn tưởng hôm qua

 

1972

 

*

 

VŨ HỮU ĐỊNH (1942-1981)

 

TRỜI ĐẤT CŨ

 

Về ngõ cũ, anh gặp trời rất cũ

Con chim cùng về hát lạnh trong sương

Bến sông ấy anh đứng nhìn lại nước

Mấy mươi năm nước cũng bình thường

 

Về ngõ cũ, anh gặp chiều rất cũ

Bầy vượn cùng về đuổi bóng trên nương

Rừng xưa có phai chút màu sắc cũ

Màu cũ đang về trong gió trong sương

 

Về ngõ cũ anh ôm hồn đất cũ

Mảnh đất nghìn năm sao vẫn không già

Con thỏ con chồn chào anh lủi chạy

Anh cũng vừa lủi chạy vô truông

Ô nơi đây anh còn tiếc đoạn trường

 

Về ngõ cũ gặp người bạn cũ

Người bạn bao năm sao cũng chưa già

Anh gặp lại anh vác cần xách giỏ

Sớm lên đường bóng lẫn mưa xa

 

Về ngõ cũ, anh đã về chốn cũ

Mấy mươi năm thấp thoáng trong đời

Trời đất cũ mở lời chào vạn đại

Màu trôi đi, anh đứng lại em ơi

 

1972

*

 

LOUISE GLÜCK

 

CÁNH CỬA TRÓC SƠN

 

Rốt cuộc, ở độ trung niên,

Tôi thèm trở về thời thơ dại.

 

Căn nhà vẫn vậy, nhưng

cánh cửa đã khác.

Không còn màu đỏ nữa – gỗ đã tróc sơn.

Những cái cây vẫn vẹn nguyên như trước: cây sồi, cây ngô đồng.

Nhưng con người – tất cả cư dân của thời quá vãng –

đã ra đi: thất lạc, qua đời, di tản.

Đám trẻ con từ phía bên kia đường

những ông già, bà lão.

 

Mặt trời vẫn thế, bãi cỏ

nâu khô mùa hè.

Nhưng hiện tại chất đầy người xa lạ.

 

Và theo cách nào đó mọi thứ đều hoàn toàn chính xác,

chính xác như tôi từng nhớ: căn nhà, ngõ phố,

ngôi làng phồn thịnh –

 

Không phải để được tái sinh hay để bước vào một lần nữa

mà để biện minh

cho sự thinh lặng và nỗi vời vợi,

nỗi vời vợi của nơi chốn, của thời gian

độ chính xác đến kinh ngạc của trí tưởng và chiêm bao –

 

Tôi nhớ về tuổi thơ của mình như một ước muốn

đau đáu là được sống ở nơi nào đó khác.

Chốn đây là nhà; đây chắc hẳn là

thời thơ ấu tôi mang trong tâm tưởng.

 

 “Unpainted Door” – Từ tập thơ “The Seven Ages” (2001)

LINH VĂN dịch (vanviet.info)

 

*

 

BÙI BẢO TRÚC (1944-2016)

 

GỬI CĂN NHÀ CŨ

(Trích đoạn)

 

Hãy tưởng tượng khi bước vào cuối ngõ

Căn nhà xưa rêu phong kín tường vôi

Khung cửa sắt sơn đã bong lỗ chỗ

Chìa khóa mòn trong ổ bỗng reo vui

…

Hãy tưởng tượng trong khu vườn thuở trước

Cây ngọc lan ngày đó đã ra hoa

Mấy bụi trúc và một hàng thược dược

Mùi đất thơm cơn mưa nhỏ đầu mùa

…

Hãy tưởng tượng lại đi trên đường cũ

Những lề đường đá lát lá me non

Thời trốn học lang thang trên vỉa phố

Sách trong tay, mộng ước chất đầy hồn

 

Hãy tưởng tượng ghé vào thăm tên bạn

Bắc ghế ra ngồi đọc lại Đường thi

Trên căn gác năm xưa trăng vẫn sáng

Nhớ Hạc Vàng từ thuở mới bay đi

 

Và tưởng tượng vừa tan cơn mộng dữ

Bạn bè xưa, người tình cũ về đây

Căn gác nhỏ của một thời sách vở

Vẫn còn nguyên, cơn ác mộng xa bay.

 

(ngo-quyen.org)

 

*

 

CAO ĐÔNG KHÁNH (1941-2000)

 

TRÊN NÓC SAIGON

 

để anh hát cho em ngủ quên

lời êm ái như cỏ xanh mướt

mây và hoa trên nóc thành phố

nơi đóng rêu nơi anh hoang vu

chẳng ai ngờ anh hôn ngón tay

nơi anh kể chuyện buồn cổ tích

chẳng ai ngờ anh hôn mái tóc

một ngọn cây còn một gia tài

chẳng ai ngờ anh hôn đôi môi

con đường rong thành phố phế thải

chợt cơn nắng tiếp trận mưa mù

lá me rơi trong tách cà phê

chẳng ai ngờ anh chưa chết đói

bụi cỏ may mọc nửa lưng trời

một cụm mưa làm phong cảnh đẹp

mặt trời xanh mọc trên gò má

nơi mấy năm bụi phủ lặng thinh

chẳng ai ngờ anh hôn mắt khép

người dưới đất cờ bay phất phới

chẳng ai ngờ hai đứa tự tình

cờ trổ hoa trên nóc cao ốc

chẳng ai ngờ anh còn đủ sức

để anh hát cho em ngủ quên

lời êm ái nhỏ như sợi chỉ

chẳng ai ngờ em chết lạnh băng

 

(Gio O.com)

 

*

 

HOÀNG XUÂN SƠN

 

CÕI CHIA

(Nhớ Nguyễn Xuân Hoàng)

 

Vạt nước hắt sương đi xa

trời mưa quyên đỗ

thâm tà áo

bâu

nên thơ

từ vụng hôn

đầu

muối chan môi lệ

đằm câu mặn nồng

bề gì tóc cũng phơi

hong

sợi trăm năm có nao lòng bể dâu?

vắt hương

cạn kiệt đàn sầu

bãi trăng chín lộng

mùa sâu

uẩn quỳnh

xưa còn tản mạn thiên kinh

ơi con bướm đậu tang tình ngũ cung

vàng âm. mai, khổn

tao phùng

trói nhau phương hướng

mịt mùng

cõi

chia

 

Sông về

thiêm thiếp mộ bia

đăm đăm hồ mị

ô kìa!

giấc ai?

lạc trần chuông mõ bi ai

tàn nhang khuya với chuôi dài đẩu tinh

đầy trời

mắt lạ cung nghinh

triêu dương ánh cũ

có bình yên chăng?

rề rà

xếp áo cùng khăn

rớt rơi còn chút bụi hằn tâm si

ở hoa cương

ngạt xuân thì

nhành khô

xác mượn

chờ chi bụi hồng

đá vàng

tủi nợ gai chông

trăm năm gối nhẹ

tang bồng

thốt

thưa

 

*

 

TRỊNH Y THƯ

 

THÁNG BA, HÃY TRÔI ĐI

(Viết đêm Cao Xuân Huy trút hơi thở cuối)

 

Tháng ba đỉnh trời toác máu

lũ kên kên chao chiêng

mùi tử khí trào dâng

tháng ba xác trẻ và người già.

 

Nằm bên nhau thanh thản nghe gió vi vu

bờ lau Cửa Việt sóng bủa lớn

nuốt chửng –

 

Thành phố lạ, biển đen không đâu là nhà

tên tuổi lãng quên như râu tóc

bản nháp cuộc đời viết mãi chưa xong.

 

Đêm trổ mưa, đi về như cơn mộng

rượu đỏ máu bầm cũng thế thôi

ngan ngát hoàng lan chờ bên khung cửa.

 

Chua xót viên đạn cũ còn sưng vết thương

tháng ba trở về bờ cát đỏ

tháng ba trôi đi như ngàn sương.

 

Lạ thổ ngơi lạ cả tình

bên kia núi còn nghe đồng vọng

u uất đêm trăng –

 

Chờ ngày hóa thân

cõi lạ vừa nằm xuống đã thấy biển xưa

cát trắng mái nhà nâu hàng dừa.

 

Hãy trôi đi tháng ba.

 

*

 

NGUYỄN THỊ KHÁNH MINH

 

LỜI HẸN CỦA PHÙNG NGUYỄN

(Tưởng niệm nhà văn Phùng Nguyễn, ra đi ngày 17.11.2015)

 

Tôi sẽ đến. Tôi nhất định sẽ đến*

Buổi mai cồn cào lời hẹn

Cà phê mắt đen đợi nhau

 

Tôi sẽ đến. Tôi nhất định sẽ đến

Một góc bàn. Hai ly cà phê hẹn

Thị trấn giữa đàng. Thảng thốt. Nhịp trần gian

 

Tôi sẽ đến. Tôi nhất định sẽ đến

Starbucks bên đường hay cuối đất xa

Giờ cùng trời ngó nhau thăm thẳm

 

Tôi sẽ đến. Tôi nhất định sẽ đến

Người vừa hẹn. Rồi đi ngay cái một

Then vừa cài. Cổng đã khói sương

 

Nghe trái tim đau trổ mùa hoa tuyết

Thôi tháng ngày là ký ức tìm nhau

Người đã đưa. Người đã chờ.

Và Người đã đến

 

Kia. Tiếng cười vừa tan trong câu chào

Tay bắt mặt mừng trời xanh nghiêng nón

Thị trấn giữa đàng. Chuyện kể chiêm bao…

 

11. 2015

 

* Câu văn của Phùng Nguyễn hẹn với

Nguyễn Xuân Hoàng đến cà phê Starbucks

ở Thị Trấn Giữa Đàng.

 

*

 

LÊ NGUYÊN TỊNH

 

BAY ĐI NHƯ MỘT CÁNH CHIM

(Tiễn biệt Họa sĩ Đinh Cường [1939-2016])

 

Không bút không mực tôi viết một câu thơ

lặng lẽ như con đường

không dấu chân của khách hành hương

yên tịnh và vô ưu

như giọt sương tan trên chiếc lá no đầy lục diệp

vô trú xứ như một cánh chim

tôi lao vào bầu trời xanh vô tận

không màu không sắc

tôi vẽ một bức tranh vô hình

chiều kích vô biên của bình minh

 

tôi chết lịm trong thinh lặng, trong lửa

trong thơ, trong sắc màu

như một sự tận hiến thơ mộng

 

NTKM

*Nguồn: Việt Báo online.